Diabetes is een chronische stofwisselingsziekte die verschillende oogklachten kan veroorzaken. Door een wisselende suikerspiegel in de ooglens kan de gezichtsscherpte bijvoorbeeld variëren. Dat is een lastig, maar niet ernstig probleem. Het treedt vooral op bij een slechte instelling van de suiker.

Door diabetes kunnen er ook beschadigingen ontstaan aan de bloedvaten in het netvlies. Deze diabetische retinopathie heeft meestal invloed op het zicht, vooral als de netvliesafwijkingen zich in de macula bevinden.

Wat is diabetische retinopathie?

Diabetische retinopathie is de naam voor beschadiging van het netvlies (retina) door suikerziekte (diabetes mellitus). Bij deze aandoening ontstaan veranderingen in de bloedvaten van het netvlies. Dat komt doordat het netvlies slechter wordt voorzien van zuurstof. Dat stimuleert de aanwas van nieuwe vaten.

Veranderingen kunnen zich voordoen in twee vormen:

  1. De wand van de kleine bloedvaten verandert. Daardoor kan lekkage van vocht en bloed optreden. Gebeurt dit in de buurt van de gele vlek (macula)? Dan kan het gezichtsvermogen verminderen. Dit heet diabetische maculopathie.
  2. Vergelijkbare veranderingen kunnen ook buiten het gebied van de gele vlek optreden. Ze hebben geen onmiddellijke invloed op het gezichtsvermogen. Dit noemen we diabetische achtergrondretinopathie. Onder invloed van groeifactoren kan dit overgaan in de proliferatieve retinopathie, waarbij nieuwe bloedvaten gaan groeien. Deze nieuwe bloedvaten zijn erg broos en kunnen gemakkelijk bloedingen in het glasvocht binnen in het oog veroorzaken of het netvlies ernstig beschadigen. Het gevolg is dat u slechter gaat zien.

Bovenstaande vormen kunnen samen voorkomen.

Kans op diabetische retinopathie

Hoe langer u suikerziekte heeft, hoe groter de kans op diabetische retinopathie. Het is verstandig uw ogen te laten controleren zodra er suikerziekte bij u is vastgesteld. Er kunnen afwijkingen optreden in de ogen die (nog) geen klachten geven maar wel moeten worden behandeld om verdere beschadiging te stoppen.

Het onderzoek

Tijdens het onderzoek krijgt u pupilverwijdende druppels. De oogarts kan vervolgens uw netvlies goed controleren op afwijkingen. Soms is het nodig foto’s te maken met contrastvloeistof (FAG-onderzoek). De arts spuit daarbij een kleurstof in uw arm die zich in de bloedvaten verspreid. Daardoor kunnen we de mate en de ernst van eventuele afwijkingen beter beoordelen.

De behandeling

De behandeling is erop gericht de retinopathie af te remmen en zo slechtziendheid te voorkomen of beperken. Met een laserbehandeling kan een deel van het netvlies worden uitgeschakeld, zodat de vraag naar zuurstof daalt. Dat stopt de vorming van nieuwe vaten en zorgt ervoor dat de lekkage afneemt. Afhankelijk van de aard van de afwijkingen zijn één of meerdere laserbehandelingen nodig.

De beschadiging van het netvlies door suikerziekte kan gedurende langere tijd doorgaan. In dat geval is in een later stadium een aanvullende behandeling nodig.

Ter voorbereiding op een laserbehandeling krijgt u oogdruppels om de pupil te verwijden en druppels om het oog te verdoven. Als u een uitgebreide behandeling krijgt, geeft de arts u mogelijk een injectie (plaatselijke verdoving) bij het oog.

Meer informatie is te vinden op de website van de Diabetesvereniging Nederland.

Diabetes Vereniging Nederland